İçeriğe geç

Kritik Stok Nedir, Ne Demek? Kritik Stok Seviyesi Nasıl Hesaplanır?

Kritik stok seviyesi, yeni mal gelene kadar satışı sürdürecek stok miktarıdır. Formülünü, emniyet stoğunu basit bir yöntemle nasıl bulacağınızı, yeniden sipariş noktası ve güvenlik eşiğinden farkını ve birden çok pazaryerinde aynı stokla satarken hesabın nasıl değiştiğini örnekle anlatıyoruz.

Yayın Son güncelleme 8 dakikalık okuma Webtegra ekibi

Bu yazıda
  1. Kısa cevap: kritik stok ne demek?
  2. Formülün üç parçası
  3. Emniyet stoğunu basit bir yöntemle bulun
  4. Örnek hesap: üç kanalda satılan bir ürün
  5. Kritik stok, emniyet stoğu ve güvenlik eşiği: farkları
  6. Birden çok pazaryerinde tek stok: hesap nasıl değişir?
  7. Sık yapılan hatalar
  8. Sık sorulanlar
  9. Kaynaklar

Çok satan ürününüzden depoda 40 adet kaldı. Az mı, çok mu? Ürün günde 3 adet satıyorsa iki haftalık stok; günde 20 adet satıyorsa iki günlük. Tedarikçi malı bir haftada getiriyorsa, ikinci durumda siparişi birkaç gün önce vermiş olmanız gerekiyordu.

Kritik stok seviyesi bu soruyu her ürün için önceden cevaplar. Bu yazıda ne olduğunu, nasıl hesaplandığını, emniyet stoğunu basit bir yöntemle nasıl bulacağınızı ve birden çok pazaryerinde aynı stokla satarken nelere dikkat edeceğinizi örnekle anlatıyoruz.

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır. Pazaryeri kuralları 17 Kasım 2026'da Trendyol Satıcı Bilgi Merkezi'nden ve Hepsiburada Destek Merkezi'nden derlendi; örnekteki rakamlar varsayımdır.

Kısa cevap: kritik stok ne demek?

Kritik stok, bir ürünün stoğu o seviyeye indiğinde yeniden sipariş vermeniz gereken miktardır. Doğru seviye, yeni mal gelene kadar satacağınız adet ile beklenmedik durumlar için tuttuğunuz emniyet stoğunun toplamıdır:

Kritik stok seviyesi = ortalama günlük satış × tedarik süresi (gün) + emniyet stoğu

Günde ortalama 20 adet satan, tedarikçinin 6 günde getirdiği ve 104 adet emniyet stoğu tutulan bir ürünün kritik stok seviyesi 20 × 6 + 104 = 224 adettir. Stok 224'e indiği gün sipariş verirsiniz; mal gelene kadar satış emniyet stoğuna dokunmadan sürer.

Stok yönetimi kitaplarında aynı hesabın adı yeniden sipariş noktasıdır. Stok ve entegrasyon programlarında ise kritik stok, bu seviyenin altına inen ürün için uyarı veren bir ayardır. Bazı işletmeler kelimeyi asgari stok, yani hiç altına inilmemesi gereken taban anlamında da kullanır; bu yazıda kritik stoğu sipariş zamanını haber veren seviye olarak ele alıyoruz.

Formülün üç parçası

Ortalama günlük satış. Son 30 ya da 60 günün satışını gün sayısına bölün. Stoksuz kaldığınız günleri hesaba katmayın; o günler talebin düşük olduğunu değil, ürünün olmadığını gösterir. Birden çok kanalda satıyorsanız bütün kanalların toplamını alın.

Tedarik süresi. Siparişi verdiğiniz andan ürünün yeniden satışa açıldığı ana kadar geçen süredir: tedarikçinin hazırlığı, yol, mal kabul, sayım ve etiketleme dahil. Stok yönetimi kitaplarında temin süresi (lead time) diye geçer. Yalnız yol süresini yazmak seviyeyi düşük çıkarır.

Emniyet stoğu. Satışın beklenenden hızlı gitmesine ya da tedarikçinin gecikmesine karşı tuttuğunuz tampondur. Normal günde kullanılmaz; kötü günde sizi stoksuz kalmaktan korur. Ayrıntısı emniyet stoğu maddesinde.

Emniyet stoğunu basit bir yöntemle bulun

Satış da tedarik süresi de her zaman ortalamada gelmez. Basit bir yöntem, kötü senaryoyu ortalamayla karşılaştırmaktır:

Emniyet stoğu = (zirve günlük satış × azami tedarik süresi) - (ortalama günlük satış × ortalama tedarik süresi)

Zirve günlük satış, son dönemin yoğun bir gününde sattığınız adettir; azami tedarik süresi, tedarikçinin son siparişlerdeki uzun süresidir. Bu yöntem satışın da tedarikin de aynı anda kötü gittiği günü karşılar; bu yüzden ihtiyatlıdır ve yüksek çıkabilir.

Satış geçmişiniz düzenliyse istatistiksel yöntem daha az stokla benzer riski karşılar: emniyet stoğu = Z × günlük satışın standart sapması × √tedarik süresi. Z, istediğiniz hizmet düzeyinden gelir; %95 için yaklaşık 1,65. İki yöntemi ve tedarik süresi de dalgalanıyorsa kullanılan formülü yeniden sipariş noktası hesaplama aracında kendi rakamlarınızla karşılaştırabilirsiniz.

Örnek hesap: üç kanalda satılan bir ürün

Bir su matarası Trendyol'da günde ortalama 12, Hepsiburada'da 5, kendi sitenizde 3 adet satılıyor. Yoğun bir günde üç kanalın toplamı 28 adede çıkıyor. Tedarikçi siparişi ortalama 6 günde getiriyor; son siparişlerde 8 güne uzadığı oldu.

AdımHesapSonuç
Ortalama günlük satış12 + 5 + 320 adet
Tedarik süresince satış20 × 6120 adet
Emniyet stoğu (basit yöntem)28 × 8 - 20 × 6104 adet
Kritik stok seviyesi120 + 104224 adet

Okuma: stok 224 adede indiğinde siparişi verirsiniz. Normal giden 6 günde 120 adet satılır ve mal geldiğinde elinizde 104 adet kalır. Tedarik 8 güne uzar ve satış her gün zirvede giderse 28 × 8 = 224 adedin tamamı satılır; stok mal geldiği gün sıfıra iner ama satış kesilmez.

Aynı ürün için istatistiksel yöntem: günlük satışın standart sapması 5 adet, hizmet düzeyi %95. Emniyet stoğu 1,65 × 5 × √6 ≈ 20,2, yani 21 adet; kritik stok seviyesi 120 + 21 = 141 adet. Fark büyük, çünkü bu hesap tedarik süresini sabit sayıyor. Tedarikçiniz gecikmeye yatkınsa basit yöntem ya da tedarik dalgalanmasını da katan formül daha güvenlidir.

Kritik stok "ne zaman" sorusunu cevaplar, "ne kadar" sorusunu değil. Sipariş miktarını tedarikçinin asgari sipariş adedi, depo yeri ve paranın rafta bekleme süresi belirler. Stoğun kaç günde eridiğini stok devir hızı hesaplama aracıyla görebilirsiniz.

Kritik stok, emniyet stoğu ve güvenlik eşiği: farkları

Bu kavramlar sık karıştırılır, ama her biri ayrı bir iş görür:

KavramNe işe yarar?Örnekteki değer
Emniyet stoğuKötü günler için tampon; normal günde kullanılmaz104 adet
Yeniden sipariş noktasıSiparişin verileceği stok seviyesi224 adet
Kritik stok uyarısıProgramın, stok sizin belirlediğiniz seviyeye inince uyarması224 adet koyarsınız
Güvenlik eşiğiSon birkaç ürünü kanallarda sıfır gösterip satışı durdururÖrneğin 2 adet

Kritik stok uyarısı sipariş vermeniz içindir, güvenlik eşiği fazla satışı önlemek için. Trendyol da tedarik edememeyi önlemek için "fazladan satış yapmamak için bir güvenli stok eşiği" belirlemenizi öneriyor. Eşiğin hesabı çoklu pazaryeri stok yönetimi yazımızda.

Pazaryeri panelindeki "kritik stok" da sizin hesabınızla aynı şey değildir. Hepsiburada İş Ortağım panelinde Kritik Stok filtresi stoğu 5'in altına inen ürünleri gösterir, envanter sayfasında bu ürünlerin üzerinde Kritik Stok rozeti çıkar. Hepsiburada, 5 adetin her ürün için hızlı tükenmek anlamına gelmediğini yazıyor ve bu ürünler için ayrıca bildirim göndermiyor. Günde 20 adet satan ürün için ise 5 adet, siparişte çoktan geç kaldığınız noktadır: seviyeyi ürün bazında kendiniz belirleyin.

Birden çok pazaryerinde tek stok: hesap nasıl değişir?

Aynı depodan Trendyol'a, Hepsiburada'ya ve sitenize satıyorsanız fiziksel stok tektir; kritik stok da o tek stok için hesaplanır.

  1. Günlük satışı kanalların toplamıyla alın. Örnekte yalnız Trendyol satışına bakmak seviyeyi 12 × 6 + emniyet stoğuna çeker ve sipariş geç kalır.
  2. Kampanyayı ayrıca hesaplayın. Bir kanaldaki kampanya o kanalın satışını katlar ve ortak stoğu herkes için tüketir. Kampanyadan önce günlük satışı kampanya hızıyla güncelleyin, seviyeyi buna göre yükseltin.
  3. Kanal payı veriyorsanız iki kontrol yapın. Sanal stokla her kanala ayrı pay verdiğinizde bir kanalın payı fiziksel stok bitmeden tükenebilir. Kritik stok fiziksel toplam için sipariş uyarısıdır; payları ayrıca haftalık gözden geçirin.
  4. Son ürünleri koruyun. Stok değişikliğinin kanallara ulaşması zaman alır; son birkaç ürün iki kanalda aynı anda satılabilir. Kritik seviyeye inen çok satan üründe güvenlik eşiği koymak, gönderemeyeceğiniz siparişin önüne geçer.
  5. Yoldaki siparişi sayın. Verdiğiniz ama gelmemiş siparişi eldeki stokla birlikte değerlendirin; yoksa uyarı her gün yeniden gelir ve aynı ürünü iki kez sipariş edersiniz.

Fazla satışın bedeli yalnız iptal değildir. Trendyol'da tedarik edememe oranı satıcı puanının ölçütlerinden biridir ve aylık izlenir; süreklilik gösterirse mağaza 3, 7 ya da 30 gün satışa kapatılabilir. Hepsiburada'da satıcı kaynaklı iptaller, %3'ü aşmaması gereken iptal oranına yazılır. Ayrıntısı Trendyol satıcı cezaları yazımızda.

Webtegra'da stok tek ürün kartında tutulur: bir pazaryerinde satılan ürünün stoğu diğer mağazalarınızda ve sitenizde de düşer. Her ürün için kendi kritik stok seviyenizi belirlersiniz; stok bu seviyenin altına inince uyarı alırsınız. Uyarı ürünü satıştan kaldırmaz, sipariş zamanının geldiğini haber verir. Her pazaryerine ayrı stok payı vermek için sanal stok kullanabilirsiniz; ikisi de dört pakette var. Fiyat öneri ekranında ürünün stok bakiyesi, son 15 günün satış ortalaması ve stoğun kaç gün yeteceği yan yana görünür (Mikro dışındaki paketlerde). Kullandıkça Öde paketinde aylık sabit ücret yok, sipariş başı 3 TL (KDV dahil) ödersiniz; Mikro, KOBİ ve Kurumsal paketlerde 3 ay koşulsuz iade imkânı var. Ayrıntılar stok yönetimi ve fiyat önerisi sayfalarında.

Sık yapılan hatalar

  1. Kritik stoğu emniyet stoğuna eşit koymak. Örnekte seviyeyi 104 koyarsanız sipariş, mal gelene kadar satılacak 120 adetten az stokla verilir; normal bir haftada bile stok, mal gelmeden yaklaşık bir gün önce biter.
  2. Bütün ürünlere aynı sayıyı vermek. Her ürüne 10 adet koymak, günde 1 satan üründe gereğinden erken, günde 30 satan üründe ise yalnız birkaç saatlik stok kaldığında, yani çok geç uyarı demektir.
  3. Seviyeyi bir kez koyup unutmak. Satış hızı mevsime, kampanyaya ve fiyata göre değişir; Kasım'da yetişen seviye Şubat'ta gereğinden yüksek kalır.
  4. Tedarik süresini yalnız yol süresi saymak. Mal kabul, sayım ve etiketleme de süreye girer.
  5. Stoksuz günleri ortalamaya katmak. Ortalama düşük çıkar, seviye düşük kalır, ürün yine stoksuz kalır.
  6. Uyarıyı satış durdurma sanmak. Kritik stok sipariş içindir; son ürünleri korumak güvenlik eşiğinin işidir.

Sık sorulanlar

Kritik stok ile emniyet stoğu aynı şey mi?

Hayır. Emniyet stoğu, kritik stok seviyesinin bir parçasıdır. Kritik stok seviyesi, tedarik süresince satacağınız adet ile emniyet stoğunun toplamıdır; örnekte 120 + 104 = 224 adet.

Kritik stok seviyesini ne sıklıkla güncellemeliyim?

Ayda bir, son dönemin satış verisiyle. Ayrıca büyük kampanyalardan, sezon değişiminden ve tedarikçi değiştirdiğinizde yeniden hesaplayın.

Satış geçmişi olmayan yeni ürünün kritik stoğu nasıl belirlenir?

Benzer bir ürünün satış hızından başlayın ya da kaç günlük yedek istediğinizi seçin: tahmini günlük satış × (tedarik süresi + yedek gün). İki ila dört hafta sonra gerçek satışla yeniden hesaplayın.

Kritik stoğa inen ürünü pazaryerinde satıştan kaldırmalı mıyım?

Hayır. Kritik stok, mal gelene kadar yetecek stokun kaldığı ve siparişin verilmesi gereken noktadır. Satışı yalnız son birkaç üründe, güvenlik eşiğinde durdurun.

Kaynaklar

Bu yazıyla ilgili entegrasyonlar

Rehberden başka yazılar

İşler Webtegra ile ilerlesin, zamanınız ticaretinize kalsın.

Aylık sabit ücret yok, sipariş başı 3 TL, KDV dahil Paketlerde 3 ay koşulsuz iade

Webtegrakayıttan sonra

Hesabınız hazır

Mağazanızı bağlayın, siparişleriniz tek ekrana düşsün. Aylık sabit ücret yok, sipariş başı 3 TL, KDV dahil.

Biz sizi arayalım.

Adınızı ve telefonunuzu bırakın; sizi arayalım, mevcut operasyonunuzu birlikte inceleyelim ve mağazanızı bağlamanıza yardım edelim.

Göndererek aydınlatma metnini okuduğunuzu onaylarsınız. Hemen konuşmak isterseniz 444 56 23.